SGGW

10
grudnia
2019

Projekt PROM – podstawowe informacje i pierwsze wyniki

W okresie od 1 września 2018 r. do 31 sierpnia 2021 r. realizowany jest projekt pt. „Opracowanie systemu monitorowania marnowanej żywności i efektywnego programu racjonalizacji strat i ograniczania marnotrawstwa żywności” (akronim PROM). Projekt jest finansowany przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju w ramach programu GOSPOSTRATEG. Kierownikiem Projektu jest prof. dr hab. Danuta Kołożyn-Krajewska z Instytutu Nauk o Żywieniu Człowieka Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie.

Liderem projektu jest Federacja Polskich Banków Żywności (FPBŻ), a Partnerami projektu są: Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie (SGGW), Instytut Ochrony Środowiska – PIB (IOŚ-PIB), Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolniczego (KOWR) oraz Polskie Towarzystwo Technologów Żywności (PTTŻ).

Projekt składa się z fazy badawczej i fazy przygotowania do zastosowania, trwających po 18 miesięcy każda, tj. razem 36 miesięcy. Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie bierze udział w fazie badawczej projektu realizując dwa zadania, tj.:

  • zadanie 2 – Bezpieczeństwo żywnościowe a bezpieczeństwo żywności – partycypacja społeczna w podejmowaniu decyzji konsumenckich,
  • zadanie 3 – Zarządzanie ryzykiem strat i marnotrawstwa żywności w kontekście funkcjonujących aktów prawnych.

Realizację zadań SGGW, pod kierownictwem prof. dr hab. Danuty Kołożyn-Krajewskiej, prowadzi zespół pracowników Instytutu Nauk o Żywieniu Człowieka w składzie: dr inż. Beata Bilska (kierownik zadania 2 i 3), dr inż. Marzena Tomaszewska, dr hab. Dorota Zielińska, dr inż. Monika Trząskowska, dr inż. Katarzyna Neffe-Skocińska, dr inż. Aleksandra Szydłowska, dr inż. Anna Łepecka, dr hab. Małgorzata Kosicka-Gębska oraz dr inż. Agnieszka Tul-Krzyszczuk.

Ponieważ faza badawcza pomału dobiega końca, to wiele prac będących w zakresie zadania 2 i 3 zostało już wykonanych, a wiele zmierza ku końcowi. Co udało się dotychczas zrobić zespołowi z SGGW w składzie: prof. dr hab. Danuty Kołożyn-Krajewskiej, dr inż. Beata Bilska, dr inż. Marzena Tomaszewska?

Zostały przeprowadzone badania ilościowe na reprezentatywnej próbie gospodarstw domowych dotyczące marnotrawstwa żywności. I już wiadomo np., że tylko co czwarty dorosły Polak ma w zwyczaju sprawdzanie przed zakupami zawartości szafek i lodówki (41,9%), oraz przygotowywanie listy niezbędnych produktów (39%). A są to przecież podstawowe działania, które ograniczają ryzyko spontanicznych, nieprzemyślanych zakupów. Zaledwie 1/3 Polaków odpowiednio zarządza produktami spożywczymi w czasie ich przechowywania, tak by ograniczać wyrzucanie żywności, czyli stosuje zasadę FIFO (First In – Firt Out) "pierwsze weszło – pierwsze wyszło". Wiadomo, że pomimo zwracania uwagi na etykiecie produktów na daty ważności, Polacy nie potrafią ich odpowiednio czytać/interpretować. Okazało się też, że nie są tak często, jak by się mogło wydawać, wykorzystywane do przygotowywania potraw składniki wcześniej przygotowanych dań, np. mięso z rosołu, niezjedzone dodatki skrobiowe typu ziemniaki, ryż, makaron. Na podstawie przeprowadzonych badań określono też produkty, które najczęściej są wyrzucane w polskich gospodarstwach domowych. Co prawda z różną częstotliwością, ale do wyrzucania pieczywa przyznało się 62,9% dorosłych Polaków, świeżych owoców 57,4%, a warzyw (z wyłączeniem ziemniaków i innych korzeniowych) 56,5%. Natomiast najczęstszymi przyczynami tego niechlubnego procederu są: zepsucie żywności (65,2%), przeoczenie daty ważności (42%), czy przygotowanie zbyt dużej ilości jedzenia (26,5%). Więcej wyników badania dostępnych jest tutaj.

Przeprowadzono także pomiar żywności wyrzucanej w polskich gospodarstwach domowych. Okazało się, że przeciętna polska rodzina, w ciągu tylko jednego tygodnia, wyrzuca prawie 2,5 kg odpadów żywnościowych. Wartość ta obejmuje zarówno części jadalne, jak też niejadalne żywności.

Prace zespołu SGGW są skoncentrowane nie tylko na polskich gospodarstwach domowych. Skala i przyczyny strat i marnotrawstwa żywności są także analizowane na innych ogniwach łańcucha żywnościowego, tj. w przemyśle, w zakładach gastronomicznych oraz w handlu. Tutaj wciąż trwa pozyskiwanie danych.

 

Kontakt dla mediów: prof. dr hab. Danuta Kołożyn-Krajewska
e-mail: danuta_kolozyn_krajewska@sggw.pl, tel. 22 593 70 69